بررسی وضعیت علم اصول فقه در سطح جهانی و چالش‌های آن در تولید، توزیع و توضیح آثار علمی در عرصه بین‌المللی

علم اصول فقه، گنجینه‌ای است که در انزوا می‌درخشد

این پژوهشگر مطالعات اسلامی با اشاره به وضعیت کنونی علم اصول فقه در سطح بین‌المللی، اظهار می‌کند: واقعیت این است که ما در عرصه علم اصول، تولیدات قابل توجهی داشته‌ایم اما در زمینه توزیع این آثار، عملکرد ضعیفی از خود نشان داده‌ایم.

علم اصول فقه، گنجینه‌ای است که در انزوا می‌درخشد

مریم احمدی شیروان

زمان مطالعه: ۶ دقیقه

فقه به‌عنوان یکی از ارکان اصلی علوم اسلامی، همواره نقش حیاتی در تنظیم زندگی فردی و اجتماعی مسلمانان ایفا کرده است، اما در عصر جهانی‌شدن اطلاعات، علم اصول فقه با چالش‌های جدی در عرصه بین‌الملل مواجه شده است. تولیدات علمی غنی در این حوزه، باوجود کیفیت بالای خود، به دلیل ضعف در توزیع و معرفی نتوانسته‌اند جایگاه واقعی خود را در جهان بیابند. این مسئله نه‌تنها به تحریم‌ها و محدودیت‌های خارجی، بلکه به خودتحریمی و نبود راهکارهای مؤثر برای انتقال مفاهیم به دیگر جوامع علمی نیز مرتبط است.

برای بررسی این چالش‌ها و یافتن راه‌حل‌های ممکن با حجت‌الاسلام دکتر یحیی جهانگیری سهروردی، پژوهشگر مطالعات اسلامی و مبلغ بین‌الملل گفت‌وگو کرده‌ایم. ایشان در این گفت‌وگو به تحلیل عمیق وضعیت علم اصول فقه در سطح جهانی پرداخته و بر ضرورت بازنگری در شیوه‌های ارتباط با دنیای علم تأکید می‌کند. با ما همراه باشید.

علم اصول فقه، گنجینه‌ای است که در انزوا می‌درخشد

علم اصول فقه در عرصه جهانی

دکتر جهانگیری با اشاره به وضعیت‌شناسی علم اصول فقه در عصر حاضر بیان می‌کند: تصویر واقعیت و وضعیت‌شناسی در عرصه بین‌الملل، تصویری تلخ است. امیدوارم تلخی صحبت‌های من را به حساب واقعیت‌های عینی بگذارید، نه به حساب تصویر و توصیف من. واقعیت این است که ما باید واقعیت‌ها را به‌درستی بشناسیم. بدون شناخت واقعیت‌ها نمی‌توانیم از آینده و آرمان‌ها سخن بگوییم. نمی‌توانیم از بایدها صحبت کنیم بدون آنکه هست‌های خود را بشناسیم و بدون آنکه فکت‌های خود را بدانیم برای آینده نسخه‌پیچی و تجویز کنیم.

او در ادامه می‌افزاید: اینکه امروز از وضعیت‌شناسی صحبت می‌کنیم، نشان‌دهنده این است که به یک حقیقت رسیده‌ایم. اما نکته‌ای که می‌خواهم به آن اشاره کنم این است که وضعیت‌شناسی به تنهایی کافی نیست؛ ما باید به مطالعه موقعیت‌شناسی نیز بپردازیم. باید جایگاه خود را به‌درستی بشناسیم. در این وضعیت، ما کجا ایستاده‌ایم؟ در عرصه علم اصول، در صحنه بین‌الملل، در کجای پازل جهانی قرار داریم؟ شاید برای شما عجیب باشد که مشکل را به وضوح احساس می‌کنیم، چرا که علم اصول زاییده سرزمین ما و زاییده حوزه‌های علمیه است. ما در اوج قرار داریم و نقطه بهینه نظریه‌پردازی و تبیین در دست ماست، اما اگر گزارش مروری بر وضعیت داشته باشد، روایتی متفاوت ارائه می‌دهد.